Oszczędzanie na emeryturę w ramach IKZE (Indywidualnego Konta Zabezpieczenia Emerytalnego) wiąże się z określonymi konsekwencjami podatkowymi. Wypłata środków zgromadzonych na IKZE podlega bowiem opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Jednocześnie podatnicy, którzy dokonują wpłat na to konto, mogą skorzystać z preferencji podatkowej w postaci ulgi na IKZE. Odliczenie to wykazuje się w zeznaniu rocznym PIT, co pozwala obniżyć podstawę opodatkowania za dany rok podatkowy. Sprawdź, kto może skorzystać z tej ulgi oraz w jakiej wysokości przysługuje odliczenie.
Kto ma prawo do ulgi na IKZE?
Prawo do skorzystania z ulgi na IKZE przysługuje wielu grupom podatników, niezależnie od wybranej formy opodatkowania. Z preferencji tej mogą korzystać zarówno osoby osiągające dochody z pracy lub umów cywilnoprawnych, jak i przedsiębiorcy prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą.
Odliczenie mogą zastosować m.in.:
- osoby fizyczne rozliczające się na zasadach ogólnych, które składają deklarację PIT-37, np. z tytułu umowy o pracę, umów cywilnoprawnych, najmu lub dzierżawy,
- przedsiębiorcy opodatkowani według skali podatkowej, składający PIT-36,
- podatnicy rozliczający ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, którzy składają PIT-28,
- przedsiębiorcy opodatkowani podatkiem liniowym, rozliczający się na formularzu PIT-36L.
Z ulgi można skorzystać zarówno przy indywidualnym rozliczeniu podatkowym, jak i w przypadku wspólnego rozliczenia małżonków. Trzeba jednak pamiętać, że Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego jest przypisane do jednej osoby. W praktyce oznacza to, że każdy z małżonków może odliczyć wyłącznie wpłaty dokonane na własne IKZE, bez możliwości przeniesienia części odliczenia na drugiego małżonka.
Limit odliczenia ulgi na IKZE
Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 2b ustawy o PIT, podatnik ma prawo pomniejszyć podstawę opodatkowania o wartość wpłat dokonanych na Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego w danym roku podatkowym.
Choć limit odliczenia nie został wskazany bezpośrednio w ustawie o PIT, jego wysokość wynika z przepisów regulujących funkcjonowanie IKZE i jest corocznie ogłaszana w obwieszczeniu Ministra Rodziny i Polityki Społecznej.
W przypadku rozliczenia za 2025 rok maksymalna kwota wpłat, którą można odliczyć w ramach ulgi, wynosi:
- 10 407,60 zł – dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej,
- 15 611,40 zł – dla osób prowadzących działalność gospodarczą.
Istotne jest również to, że niewykorzystana część ulgi na IKZE nie przechodzi na kolejne lata podatkowe. Oznacza to, że odliczyć można wyłącznie wpłaty dokonane w danym roku i tylko do wysokości obowiązującego limitu.
Podatnicy stosujący ryczałt od przychodów ewidencjonowanych dokonują odliczenia od przychodu, przy zachowaniu tych samych limitów kwotowych.
Wykazanie ulgi na IKZE w zeznaniu rocznym
Aby prawidłowo rozliczyć ulgę na IKZE, należy wykazać ją w załączniku PIT/O, który dołącza się do odpowiedniego zeznania rocznego PIT.
Odliczenie może zostać uwzględnione w następujących deklaracjach:
- PIT-28,
- PIT-37,
- PIT-36 (w tym PIT-36S),
- PIT-36L (w tym PIT-36LS).
W rozliczeniu za 2025 rok obowiązuje 30. wersja załącznika PIT/O. Wpłaty na IKZE należy wykazać w:
- części B – Odliczenia od dochodu (przychodu),
- pozycji 31 – gdy odliczenia dokonuje podatnik,
- pozycji 32 – gdy odliczenia dokonuje małżonek.
Następnie kwotę wykazaną w załączniku PIT/O przenosi się do właściwego zeznania rocznego w wierszu „Odliczenia – wykazane w części B załącznika PIT/O”, odpowiednio w kolumnie podatnika lub małżonka.